Dlaczego Estonia jest dla nas podatkowym wzorem?

Streszczenie artykułu

W Internecie bez problemu można znaleźć tysiące rankingów dotyczących różnych aspektów gospodarki. Niewiele takich zestawień posiada jednak podobną renomę, jak ranking Paying Taxes przygotowywany przez Bank Światowy oraz międzynarodową korporację finansową PwC. Wspomniane instytucje w ramach rankingu Paying Taxes oceniły między innymi systemy podatkowe z krajów Unii Europejskiej (w tym również Polski). Wyniki dotyczące naszego kraju wskazują, że bardzo wiele możemy się nauczyć od niewielkiej Estonii.

Ranking Paying Taxes uwzględnia wiele ciekawych aspektów …

W przypadku różnego rodzaju rankingów, metodologia badawcza jest kluczową kwestią, która może znacząco wpływać na wyniki. Właśnie dlatego warto przyjrzeć się zasadom przygotowywania wspomnianego rankingu Paying Taxes 2018. To badanie uwzględnia wiele aspektów działalności przykładowej firmy, a jego wyniki dobrze informują o tym, czy dany kraj pod względem podatkowym jest przyjazny dla przedsiębiorców. Eksperci PwC oraz Banku Światowego biorą pod uwagę realia działania przykładowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w każdym z analizowanych krajów. Taka przykładowa spółka funkcjonuje od początku 2015 r. na terenie największego miasta w danym państwie. Warto nadmienić, że modelowa firma posiada pięciu krajowych udziałowców oraz 60 pracowników i zajmuje się produkcją ceramicznych doniczek do kwiatów (na potrzeby rodzimego rynku)

Coroczny raport Paying Taxes jest ciekawy, ponieważ eksperci PwC i Banku Światowego oprócz podatku dochodowego (CIT), biorą pod uwagę również podatek od konsumpcji (VAT), daniny związane z systemem ubezpieczeń społecznych oraz inne obciążenia podatkowe lub parapodatkowe (np. podatek od nieruchomości i opłatę skarbową).

 

 

Formalności podatkowe w Estonii zajmują pięć razy mniej czasu

Osoby znające realia polskiego systemu podatkowego domyślają się, że nasz kraj nie jest liderem w rankingach takich jak Paying Taxes. Wielu czytelników może jednak nie zdawać sobie sprawy z tego, jak duży dystans dzieli Polskę od liderów pośród krajów UE/EFTA. Jednym z takich liderów jest właśnie wspomniana wcześniej Estonia. Wyniki rankingu Paying Taxes 2018 potwierdzają, że sprawny system podatkowy można zbudować również w kraju, który ma za sobą tylko 30 lat nowoczesnej gospodarki rynkowej i pod względem poziomu rozwoju gospodarczego lokuje się blisko Polski.
Przewaga Estonii w zakresie przyjazności systemu podatkowego jest doskonale widoczna po porównaniu czasu, jaki modelowa spółka z ograniczoną odpowiedzialnością potrzebuje na wypełnienie wszystkich formalności podatkowych. W przypadku Estonii, wspomniane formalności pochłaniają tylko 50 godzin rocznie (podatki dochodowe – 5 godzin, podatki/składki od pracy – 31 godzin, podatki od konsumpcji – 14 godzin). Warto podkreślić, że średni wynik dotyczący krajów UE/EFTA wynosi 161 godzin w świetle danych z rankingu Paying Taxes 2018. Polska niestety mocno zawyża taką średnią dla państw członkowskich Unii Europejskiej oraz Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA). Eksperci Banku Światowego oraz PwC obliczyli, że w przypadku naszego kraju formalności podatkowe pochłaniają aż 260 godzin rocznie. To wynik ponad pięć razy gorszy względem Estonii. Mizernym pocieszeniem wydaje się fakt, że niewiele lepiej od Polski wypadły Czechy (248 godzin/rok). Nieco gorzej oceniono natomiast Węgry (wynik: 277 godzin/rok). Prawdziwym outsiderem jest Bułgaria, w której modelowa spółka z ograniczoną odpowiedzialnością potrzebowałaby aż 453 godziny rocznie na załatwienie spraw podatkowych.
W nawiązaniu do wyniku Polski warto zwrócić uwagę, że CIT nie jest największym problemem pod kątem czasu potrzebnego na formalności podatkowe. Według obliczeń ekspertów Banku Światowego oraz PwC, czynności związane z tym podatkiem dochodowym pochłaniają modelowej polskiej spółce 59 godzin rocznie. Nie jest to dobry wynik na tle krajów UE/EFTA. Znacznie więcej czasu konsumują jednak formalności dotyczące podatku od konsumpcji, czyli VAT-u (98 godzin rocznie) oraz składek społecznych (103 godziny rocznie). Jak widać, parapodatkowe obciążenia w zakresie składek społecznych, bywają przynajmniej tak samo uciążliwe, jak polski podatek VAT.

 

Spora różnica dotyczy również czasu oczekiwania na zwrot VAT

Trzeba podkreślić, że czas poświęcony na formalności podatkowe to nie jedyne kryterium, pod względem którego Estonia wypadła bardzo dobrze na tle innych krajów UE/EFTA. Równie ciekawie wygląda porównanie dotyczące przeciętnego czasu oczekiwania na zwroty podatku VAT. Przewlekłość wspomnianych zwrotów może wpędzać przedsiębiorców w kłopoty finansowe i zmuszać do korzystania z zewnętrznych źródeł kapitału (np. kredytów bankowych).
Dane Banku Światowego oraz firmy PwC wskazują, że w Estonii przykładowa spółka z ograniczoną odpowiedzialnością najkrócej czeka na zwrot podatku VAT (średnio przez 2,3 tygodnia). Analogiczny wynik dla Polski niestety jest znacznie gorszy (8,2 tygodnia). Nie najlepiej wygląda też czas potrzebny na zakończenie „polskiej” kontroli dotyczącej podatku CIT (średnio: 18,1 tygodnia). Co ciekawe, w przypadku Estonii nie wyznaczono przeciętnego czasu takiej kontroli podatkowej. Eksperci PwC oraz Banku Światowego uznali bowiem, że istnieje małe prawdopodobieństwo działań kontrolnych ze strony estońskiego fiskusa. To kolejna ważna informacja dla osób, które zamierzają założyć firmę w Estonii.

Kancelaria podatkowa w Estonii

Polska kancelaria podatkowo-prawna w Estonii.  Jeżeli potrzebujesz opinii prawnej, porady podatkowej lub chcesz zarejestrowac już spółkę i korzystać z przywilejów podatkowych Estonii,  skontaktuj się z nami.